ซีรีส์วายไทยในฐานะ Soft Power: ปรากฏการณ์และโอกาสสู่สายตาโลก
ซีรีส์วายไทยกับ soft power และการนำเสนอ LGBTQ+ อ่านอย่างแยกเรื่องแต่งจากชีวิตจริง เคารพความเป็นส่วนตัวนักแสดง และประเมินความหลากหลายมากกว่าฉากรัก
Read in English
สารบัญ
ซีรีส์วายไทยเกี่ยวข้องกับ soft power อย่างไร?
การเล่าเรื่อง นักแสดงและชุมชนผู้ชมอาจช่วยให้ผู้ชมต่างประเทศรู้จักภาษา สถานที่และวัฒนธรรมไทย แต่ความนิยมของเรื่องหนึ่งไม่ใช่หลักฐานว่าคน LGBTQ+ ทุกคนมีชีวิตแบบเดียวกับตัวละครหรือเข้าถึงสิทธิเท่าเทียมแล้ว
ซีรีส์วายเท่ากับภาพชีวิตของคน LGBTQ+ ทั้งหมดหรือไม่?
ไม่เท่ากัน สื่อมีทั้งจินตนาการ ขนบการเล่าเรื่องและข้อจำกัดของการผลิต ควรเปิดรับเรื่องราวหลายอัตลักษณ์ ดูการยินยอม ความสัมพันธ์เชิงอำนาจและความหลากหลาย แทนการใช้เรื่องเดียวแทนทุกชุมชน
บทบาทคู่รักในจอใช้สรุปรสนิยมของนักแสดงได้ไหม?
ไม่ได้ บทบาทและการประชาสัมพันธ์ไม่ใช่ความยินยอมให้เปิดเผยชีวิตส่วนตัว ติดตามผลงานได้โดยไม่กดดันให้พิสูจน์อัตลักษณ์หรือเผยความสัมพันธ์ และไม่ส่งต่อข่าวคาดเดาเป็นข้อเท็จจริง
แหล่งข้อมูลสำหรับคำตอบเหล่านี้
แล้วนิยายวายสัมพันธ์กันอย่างไร? กับ ซีรีย์วาย
เพราะหลายครั้งแล้วนิยายที่ได้รับการคัดเลือกมาทำเป็นบท ซีรีย์วายไทย มักจะเป็นนิยายชื่อดัง มีฐานแฟนคลับนิยายที่พร้อมซัพพอร์ต พร้อมตามต่อแล้วว่าตัวละครที่พวกเขาชื่นชอบนั้นจะออกมาเป็น “มนุษย์” ในรูปแบบลักษณะใด รวมไปถึงองค์ประกอบต่างๆ ทำให้หลายเรื่องเองก็มีแฟนคลับติดตามตั้งแต่เริ่มถ่ายทำ เพราะแต่ละคนล้วนแล้วแต่เป็นแฟนคลับจากตัวหนังสือมาก่อนนั้นเอง (ตรงนี้ถ้าเปรียบเทียบกับละครชายหญิงสมัยก่อนแล้วต้องนับว่าใกล้เคียงกันอย่างมีนัยสำคัญ ทำให้เห็นภาพว่าจริงๆ ‘ด้อม’ หรือติ่งมีมาตั้งแต่แต่ก่อนแล้ว แค่เราไม่ได้รับรู้การมีตัวตนอยู่ของพวกเขา) ในอีกฟากเอง ซีรีย์วาย เป็นก้าวสำคัญสำหรับนักแสดงหน้าใหม่ให้ก้าวขึ้นมาเป็นดาราที่ประชาชนรู้จักจากการที่ไม่ได้มีฐานแฟนคลับอะไรมาก่อนเลย แต่ก้าวนี้เองก็เป็นอีกก้าวที่จะเป็นเงาตามตัวนักแสดงไปเรื่อยๆ เหมือนกัน คุณสามารถโด่งดังได้จากการมีคู่จิ้น มี ‘โมเม้นท์’ ไม่ว่าจะเป็นธรรมชาติ หรือปรุงแต่งเพื่อการตลาด แต่มันจะยากถ้าคุณคิดจะขยับไปแสดงเรื่องอื่นในฐานะบทบาทของ ‘ผู้ชาย’ เพราะภาพจำคุณจะถูกผูกมัดเอาไว้แล้วว่าคุณไม่ใช่ผู้ชาย ยังไม่รวมถึงกลุ่มแฟนคลับเดิมที่อาจจะไม่ได้มองว่าคุณเป็นดารา หรือนักแสดง แต่มองคุณเป็นอีกคู่จิ้นนึงของอีกคนทั้งหมดเป็นสิ่งที่คุณต้องเจอ และรับมือหากคุณไม่ได้คิดจะหยุดเส้นทางของตัวเองไว้กับคู่จิ้น และซีรีย์เรื่องเดียว ถึงจะเป็นแบบนั้นแต่ก็ยังมีนักแสดงอีกมากที่พร้อมจะทุ่มเทให้กับซีรีย์วายเรื่องแรกของตนเอง เพราะมันมีหลักฐานประจักษ์อย่างว่า ‘ซีรีย์วาย’ ทำกำไรมากแค่ไหน ทั้งในแง่ตัวเลขของเรตติ้ง และกำไรที่จับต้องได้จากากรบริหารงานทุกสิ่งที่เกี่ยวข้องกับนักแสดงนำสองท่านของเรื่อง และนี่เองที่เป็นอีกปัจจัยว่าทำไมแม้แต่ช่องทีวีธรรมดาอย่างช่อง 3 ของไทยยังต้องลงมาเล่นในตลาดนี้ เพราะถ้าคุณสามารถทำงานตอบสนองแฟนคลับได้ถึงขีดสุด แฟนคลับก็พร้อมตอบสนองคุณทุกช่องทาง ทั้งทางตรง และทางอ้อม (นี่เรายังไม่พูดถึงแฟนคลับที่เป็นกลุ่มนอกประเทศที่ก็มีค่าเฉลี่ยใช้จ่ายสูงต่อหัวด้วยซ้ำ)ซีรีย์วาย สามารถเป็นซอร์ฟพาวเวอร์ให้กับประเทศไทยได้ หรือไม่?
คำตอบคือ สามารถเป็นไปได้ และหรือจริงๆ มันก็เป็นไปแล้ว และเป็นไปได้ด้วยดีมากๆ ด้วย แต่แค่ไม่มีการสนับสนุนอย่างเป็นรูปธรรมจากภาครัฐ หรือองค์กรอื่นๆ ที่มีหน้าที่ตรงนี้ เพราะพวกเขามองเห็นภาพไม่ตรงกันกับคนทำงาน ซอร์ฟพาวเวอร์ หรือ ‘อำนาจละมุน’ แท้จริงแล้ว คือที่เราคล้อยตามบางสิ่งบางอย่างที่เขาไม่ได้สื่อสารกับเราโดยตรง เราดูซีรีย์เกาหลี เห็นฉากสวยๆ แล้วอยากไปเที่ยวตามนั้น ก็ถือเป็นซอร์ฟพาวเวอร์ของประเทศเกาหลีแล้ว คุณทราบไหมว่าตอนจบของซีรีย์วายเรื่องหนึ่งติดเทรนด์ความสนใจจากเว้ยป้อ หรือเว็บบอร์ดของจีน หรือแม้แต่เทรนด์ทวิตเตอร์ของต่างชาติแม้แต่เทรนด์โลกก็ยังเคยติดอันดับมาแล้ว นั้นแหละคือสิ่งที่บ่งบอกว่าต่างชาติให้ความสนใจกับสื่อวายจากไทยมากแค่ไหนซีรีย์วายไทย นำเสนออะไรบ้าง?
มันน่าเศร้าที่หลายครั้งแล้วผู้จัด และนักแสดงไม่สามารถออกจากกรอบที่วางไว้ได้ ทั้งวิถีของเนื้อเรื่องที่เป็นซีรีย์ในชีวิตมหาวิทยาลัยที่ไม่ได้ไปเที่ยวในสถานที่ๆ งดงามเสียเท่าไหร่ ไม่ได้แสดงอะไรที่ทำให้คนอยากกิน อยากใช้ อยากทำตาม หรือตัวผู้จัดเองก็ไม่ได้คำนึงว่าเป็นเรื่องสำคัญอะไร เน้นไปที่การขายซีนความสัมพันธ์ หรือเพศสัมพันธ์ของตัวละครทั้งสองคนมากกว่า จนทำให้ “ส่วนที่สามารถส่งออกได้” ไม่ได้ทำงานตามที่มันควรจะทำ ถึงจะทุลักทุเลแบบนั้นไปบ้าง แต่หากมองกันอย่าง to be fair แค่การที่ซีรีย์วายโด่งดังในต่างประเทศ จนมีงานมีตติ้ง มีงานพบปะแฟนคลับ หรือแม้แต่คอนเสิร์ต เท่านั้นก็ชักนำให้เกิดการสร้างรายได้ตั้งแต่เรียกแฟนคลับจากต่างประเทศมาที่ประเทศไทย มากินมาใช้จ่ายที่นี้ ไปจนถึงการสนับสนุนสินค้าที่คนไทยทำด้วยกันเอง นับว่าเป็นเรื่องที่น่าสนใจต่อไปในอนาคตข้างหน้า หากภาครัฐมองเห็นสิ่งเดียวกันกับที่สื่อวายมองเห็น ผู้จัด และนักแสดงก้าวออกจากคอมฟอร์ดโซนของเนื้อเรื่องความรักในรั้วมหาวิทยาลัย ประเทศไทยอาจจะเป็นประเทศที่มีซอร์ฟพาวเวอร์เป็นนักแสดงซีรีย์วายที่โด่งดัง และทำให้เกิดประโยชน์แก่ทุกส่วนของภาคสังคมผ่านผลงานของพวกเขาก็เป็นได้ อ่านบทความที่เกี่ยวข้องที่นี่- การบำบัดแปลงเพศ คืออะไร? ทำไมสมาคม APA ถึงคัดค้าน
- ฮอร์โมนยืนยันเพศสภาพ บัตรทองเพิ่มสิทธิใหม่ ดูแลครบวงจรคนข้ามเพศ
แหล่งอ้างอิงที่ตรวจสอบแล้ว
ตรวจสอบลิงก์และความเกี่ยวข้องกับประเด็นหลักของบทความเมื่อ 13 สิงหาคม 2569 แหล่งอ้างอิงเหล่านี้รองรับเฉพาะขอบเขตที่ระบุในเอกสารต้นทาง และไม่ใช้แทนคำแนะนำทางการแพทย์ กฎหมาย หรือบริการเฉพาะบุคคล
- ThaiPublica: EIC analysis of Thai BL/GL soft power เข้าถึงเมื่อ 13 สิงหาคม 2569


